Kelime Dağarcığı

[fkılıç]

(Hangi klasörün altına ekleyeyim diye uzun uzun düşündüm de en son burada karar kıldım. Yönetici arkadaşlar değiştirebilirler...)

Her gün yeni bir kelimeyi, kullanabilecek seviyede, öğrenecek olsak bir senede ciddi manada seviye kazanmış oluruz diye düşünüyorum. Burada da bir başlık açsak bundan hepimiz faydalanabiliriz.

Dilimizde kullanılan Kaynağı Türkçe olsun olmasın tdk'nın kabul ettiği kelimeleri burada paylaşalım. Kelimenin anlamları ile birlikte bir de örnek kullanımını buraya eklersek faydalı, kolay ve de güzel bir başlık olacağı kanaatindeyim.

Neyse bundan sonra foruma her girişimde ilk uğrayacağım yerlerden birisi bu başlık olacak. Dileyen arkadaşlar destek verir.

İlk kelime de başlıkta kullandığım dağarcık olsun.

Dağarcık:
Tdk'da;
1 . Meşin torba.
2 . Müzik Bir müzik topluluğunun veya sanatçının hazırlamış olduğu parçalar, repertuvar.
3 . ruh bilimi Bellek:

Örnek kullanım: Bu başlığı düzenli bir şekilde kullanmaya devam edersek kelime dağarcığımız hatırı sayılır oranda artacak ve tabiki düşünce zenginliğimiz de.

(Açıkçası dağarcık kelimesinin ilk iki anlamında kullanılışına hiç şahit olmamıştım. Ben sadece hafıza olarak kullanılışını biliyordum. İlk kelimede biz de bir şey öğrenmiş olduk...)

[schwarz]

forum:
isim, tarih (fo'rum) Latince
1.Eski Romalılar zamanında, Roma'da ve diğer şehirlerde kamu işlerini konuşmak için halkın toplandığı alan.
2.Toplu tartışma.
3.Bazı sorunların görüşülerek karara bağlandığı genel toplantı.
4.mecaz Tartışma alanı:
"Basın, uygar ulusların forumudur."

[Jaspe]

[quote=fkılıç;64398]
repertuvar.
quote]
repertuar ama türk dil kurumunumu kıracağız

[fkılıç]

Ben de "repertuar" olarak kullanıyordum ama tdk öyle diyor. Demek ki eskiden yanlış kullanıyormuşum.

Neyse bugünkü kelimemiz "vesile" olsun.

sebep bahane gibi anlamlarda kullanılır. Fakat kullanımında ki en büyük hata sonuç itibariyle kötü olan şeylerde "vesile" kelimesi kullanılmaz.

Mesela "İhmalkarlığı ormanın yanmasına vesile oldu." veya
"Uykusuz yola çıkması trafik kazasına vesile oldu." gibi kullanımlar anlatım bozukluğu içerir. Bunların yerine olması gereken doğru kullanım;
"İhmalkarlığı ormanın yanmasına neden oldu." şeklindedir. Güzel şeylere vesile olunur. Kötü şeylere neden olunur.

Örnek Kullanım;
Hayırsever işadamının yaptığı bağış, kimsesizlerin yüzünün gülmesine vesile oldu.

[GüLos]

ne güzel yeni kelimeler ögreniyoruz bu sayede. Mesela vesile ile neden olunmasi ayni anlama geliyor saniyordum ama fkilic sagolsun

[Almiray]

GüLos Nickli Üyeden Alıntı

ne güzel yeni kelimeler ögreniyoruz bu sayede. Mesela vesile ile neden olunmasi ayni anlama geliyor saniyordum ama fkilic sagolsun

Aynen, artik bende yeni kelimeler ogrenirim sayenizde
Boyle guzel bir konu actiginiz icin tesekkurler, devaminin gelmesi dilegiyle..

[fkılıç]

Bugünün kelimesi de "nazar" olsun

Nazar, iki farklı manada kullanılabiliyor. Birincisi nazar sahibinin bir eşyaya, kişiye yahut nesneye kıskançlık veya hayranlıkla baktığında kötülüğe veya sıkıntıya uğrayacağı düşünülen bir uğursuzluk olarak kabul edilir.
Misal olark bu sefer bir cümle değil de şahit olduğum bir olayı anlatayım:
İki arkadarş sevdiğimiz, saydığımız bir tanıdığımızın kaldığı eve gitmiştik. Ev sahibi de bir kaç gün önce Son vaio marka yeni bir dizüstü bilgisayar almıştı. Hayran olunacak kalite de görüntüye sahip ekranları vardır Sony markalarının. Bu da öyleydi. Yanımdaki arkadaş bütün akşam boyunca ekranın kalitesine hayranlığını dile getirip durdu. Renklerin canlılığı, parlaklığı ve her açıdan, hiçbir rengi kaybetmeden görüntü sunması gerçekten de arkadaşımın hayran olduğu kadar vardı. Neyse o akşam çayımızı içip kalktık. Aradan bir hafta geçtikten sonra tekrar ziyarete gittiğimizde bilgisayarı göremedik evde. "Ne oldu?" siye sorduğumuzda, ev sahibi "Ne olacak! Nazar değdirdiniz." dedi. Meğer bizim kalktığımız akşamın sabahında bilgisayarın elektrik aksanı arıza geçirmiş ve ekranın ortasında baştan aşağı yançış pixel'lerden oluşan bir çizgi çıkmış.

İşte nazarın birinci manası bu

İkinci manası ise bakıştır. Nasıl bakış kelimesi fikir yorumlama veya referans belirtme anlamlarında kullanılıyorsa nazar kelimesi de aynı şekilde kullanımlara açıktır.

Bu mesele yöneticilerin nazarında önemini yitirmiş gibi gözüküyor.
BEnim nazarımda hiçbrşey gözükmüyor.

şeklinde kullanımlarda olduğu gibi.

Bunun dışında bakmak kelimesinden "bakan" sıfatı nasıl türetildiyse eskiden de nazar kelimesinden "nâzır" kelimesi türetilmişti.

Harb Nazırı Enver Paşa'nın beyanatı Bab-ı Ali'de büyük yankı uyandırdı.

[fkılıç]

Bugünkü kelimem "nüans".

Kökü Fransızca olan bu kelime ince ufak ayrıntı manasında kullanılır. Genelde bir mesele hakkında ufak ama önemli detaylara değinillirken, bu detaylar "nüans" olarak tabir edilir.

Fakat bunun öncesinde nüans'ın birinci manası -ki ben bunu bilmiyordum yeni öğrendim- Bir müzik terimi olmasıdır. (Müzikten anlamam, detaylı öğrenmek isteyenler internetten arasın )

Misal:
"Meseleyi ele alırken atladığımız bir nüans var ki çok önemli..."
"Benim vurgu yapmak istediğim nüans, burada iki kişinin dahi olsun hemfikir olamayışı."

[fkılıç]

"Malumat"

Arapça asıllı bu kelime ilim kökünden gelmiştir. İlim; "bilmek", "bilgi" gibi manalara gelir. Malum ise ilimden türetilmiş olup "bilinen" manasını taşır. İşte Malumat bu kelimenin çoğuludur. Ancak türkçede tekil manada da kullanılmaktadır. Özetle "bilgi" yada "bilgiler" olarak kullanılabilir.

Misalen;

Elime geçen raporda edindiğim malumat, tahminlerimizde hata yaptığımız yönünde.

Bize verilen malumat, olayın bir başka şubeye yönlendirildiği şeklindeydi.

[nilnehir]

bizde ekleyebiliyormuyuz acaba?